Jasan Pogled
Herman Hese je imao četrnaest godina u martu 1892. godine kada je pobegao iz teološkog seminara u Maulbronu i tri meseca kasnije pokušao je samoubistvo. Posle uzaludnih pokušaja njegovih roditelja i teologa, koji su bili kućni prijatelji, da iz njega „isteraju njegovu đavolsku samovolju”, krajem juna 1892. biva smešten u […]
Vjerovatno da nema dva južnoslovenska autora čiji bi se životi i djela više razlikovali, nego što je to slučaj sa visprenim, marksistički orijentisanim i politički angažovanim Miroslavom Krležom (1893-1981) i povučenim, tek posthumno proslavljenim, hermetičkim spisateljem Momčilom Nastasijevićem (1894-1938). Utoliko je neočekivanije da oba autora u toku Prvog svjetskog rata […]
Na prostornoj i kulturnoj mapi Miloša Crnjanskog Mediteran ima povlašćeno mesto, o čemu su pisali mnogi proučavaoci njegovog književnog dela. Kao prostor velike lepote, ali i sastavni deo Kraljevine SHS, a kasnije Jugoslavije, države u koju je Crnjanski verovao – ili se svim silama trudio da u nju veruje – […]
Jadi čoveka koji se dosađuje u životu na balkonu bogate vile jedna su stvar; nešto su sasvim drugačije jadi nekoga ko, kao ja, mora da posmatra svet iz svoje sobe na četvrtom spratu u Bajši, i ne može nikako da zaboravi da je pomoćnik knjigovođe. „Tout notaire a rêvé des […]
Magia sutra 52 i 53 52. u ako nije, prasliku – razume se, prasliku primordijalnog početka egzistencije, za koju znamo da 1. nije istovetna sa zlatnodobim (edenskim)bivstvom, jer je to u iskupljenju novostvorena egzistencija (Novi Jerusalim), 2. nije prazna i nije bez duha i nije nekvalitativna, nego je kvalifikuje posredstvom […]
„O tragičnom osećanju života“, izuzetno delo Migela de Unamuna: Iz očaja rađa se junačka nada Mi nismo zbog naših ideja optimisti ili pesimisti, već je naš pesimizam ili optimizam uzrok naših ideja – napisao je Migel de Unamuno u knjizi “O tragičnom osećanju života” Reč je izuzetnom delu nedavno objavljenom […]
(Iz „Zaratustrinog povratka”) Postojao je jednom nemački duh, nemačka hrabrost, nemačka odvažnost koja se nije ispoljavala samo galamom u čoporu i oduševljenjem masa. Poslednji veliki duh tog tipa bio je Niče, i on je u središtu tadašnjih osnivača i tadašnjeg ubeđenja čopora u Nemačkoj postao antipatriota i antinemac. Svojim pozivom […]
Kad se pojača tlačenjeMnogi se obeshrabre.No njegova hrabrost jača.On organizira svoju borbuZa paru nadnice, za vodu za čajI za vlast u zemlji. On pita vlasništvo:Odakle si? On pita nazore:Kome koristite? Tamo gdje se uvijek šuti –On će govoriti. Tamo gdje vlada tlačenje a govore o sudbini,On će spomenuti imena. Gdje […]
Nije dovoljno simboličko ubistvo oca, potrebno je i simboličko samoubistvo da bi se moglo biti umetnik (ili: odmetnik). U najvećoj blizini umetnosti bićemo tek onda kad se (simbolički) udaljimo od svega, i na prvom mestu od nas samih. Ako neko želi da bude artist, onda on ne sme nipošto “biti […]
Rezime: Sagledavajući Nušićev roman Devestopetnaesta ( Tragedija jednog naroda) književna kritika donijela je sud da se nesumnjivo radi o istorijskom romanu bez pretjerano velikih umjetničkih dometa.1 Ako se vrijednost umjetničkih dometa utvrđuje prema univerzalnosti koju u sebi nose sastavni elementi umjetničkog djela, pokušaćemo da ukažemo na postojanje takvih elementa u […]