Jasan Pogled
Brazilejra do Šijado, jedan od najglasovitijih književnih kafea Lisabona, nalazi se u srcu grada, u četvrti obnovljenoj prema prosvetiteljskim kriterijumima markiza od Pombala nakon zemljotresa koji je 1755. razorio Lisabon. A ispred kafea, praktično usred stolova u bašti, od pre nekoliko godina postavljena je bronzana statua pesnika koji je u […]
Kažemo „stolica“, ili „prozor“, ili „časovnik“, što su reči koje označavaju proste predmete iz ovog krutog i beznačajnog sveta koji nas okružuje, a ipak, odjednom tim rečima prenesemo nešto tajanstveno i nesaopštivo, nešto poput nekog ključa, neke patetične poruke iz duboke oblasti našeg bića. Kažemo „stolica“, ali zapravo nećemo da […]
U svojoj priči Sarrasine, Balzak opisuju katrata prerušenog u ženu, napisao je i ovu rečenicu: „Bila je to prava žena, s nenadanim strepnjama, iracionalnim hirovima, instinktivnim brigama, smjerno smionošću, usplahirenošću, i sa finom osjećajnošću.“ Ko to govori? Da li je to junak priče koji želi zanemariti da je kastrat sakriven […]
Izabela Aljende rođena je 1942. godine u Peruu, Limi. Nakon razvoda roditelja koji je usledio 1945. godine, Izabelu majka odvodi u Santijago u Čileu, u kuću sopstvenih roditelja, gde devojčica i odrasta. Godinama kasnije, kuća bake i deke ponovo oživljava: metaforično u autorkinom prvom romanu naslovljenom „Kuća duhova“, i bukvalno, […]
I Eksploatacija večitih i opsesivnih literarnih tema i njihove varijacije karakteristične su pojave u savremenoj književnosti. Umjetničko odevanje i nadgradnja te stare priče postupak je koji Meletinski naziva mitologizmom. A „smisao mitologizma 20. veka nije samo i nije toliko u razotkrivanju zakržljalosti i izopačenosti savremenog sveta koliko u očitovanju izvesnomenjivih […]
Za Sabata se ne bi moglo reći da je rođeni pisac: njegova prva interesovanja nisu imala nikakve veze sa književnošću. U memoarima beleži da je kao dečak samo hteo da slika, i slikanju je posvećivao svoje srećne sate, praveći portrete i pejzaže. Međutim, kako je rastao pored svojih desetoro braće […]
Od mesijanizma do revolucije i događaja 1. U svojim tumačenjima mišljenja Waltera Benjamina koja su kristalizirana u monografskoj knjizi Anđeo povijesti i Mesija događaja: Umjetnost-Politika-Tehnika u djelu Waltera Benjamina, objavljenoj 2018. godine u izdanju Fakulteta za medije i komunikacije iz Beograda (ur. Obrad Savić https://knjige.fmk.edu.rs/product/andeo-povijesti-i-mesija-dogadaja/ ), iznio sam postavku da je njegova autentičnost […]
Povratiti prošlost – to je san upisan u Kavafijevu poeziju, kao kasnije i u čudesnom, ambicioznom i neuspelom projektu Ezre Paunda, da obnovi sve kulture sveta ili, drugačije, mada istom snagom – trijumfalno – u ciklusu romana Marsela Prusta, ili, još drugačije, u esejima Valtera Benjamina. Povratiti ono što se […]
* * * 1. Izgubljeni u teritoriju Austrijski književnik židovskoga podrijetla Gustav Meyrink, autor pripovijesti o fantastičnome biću, divu Golemu, u jednoj svojoj paraboli kaže: Lutaju kroz život prema grobu poput isparenja koja nalet vjetra tjera natrag u močvaru. Lutanje i grobovi, vjetrovi i močvare pripadaju vjekovnome motivu židovskog ahasverstva. […]
1. „Eskvilinsku Veneru” isklesao je u petom veku nepoznati grčki umetnik. Neki je nazivaju Atalantom, jer skulptura očekuje da se s njom stupi u lični kontakt, a šta je drugo imenovanje do jedna vrsta dodira? Možda je isklesana za vreme kralja Alkesta VI između 471. i 466. godine. Možda potiče […]